Νομιμότητα: Όταν υπάρχει ένα κοινό πλαίσιο (κανόνες)
Μια πραγματική κοινότητα δεν μπορεί να οικοδομηθεί πάνω σε προσωπικές εξυπηρετήσεις, εξαιρέσεις και διαφορετικούς κανόνες για διαφορετικούς ανθρώπους. Χρειάζεται μια κοινή βάση.
Και αυτή η βάση είναι η νομιμότητα.
Τι σημαίνει όμως νομιμότητα;
Να ξεκαθαρίσουμε από την αρχή ότι δεν εννοούμε μόνο «να μην παραβιάζουμε τον νόμο». Η τήρηση του νόμου είναι ασφαλώς η αφετηρία, αλλά η νομιμότητα στην καθημερινή λειτουργία της πολυκατοικίας έχει ευρύτερη σημασία.
Η νομιμότητα σημαίνει ότι οι αποφάσεις, οι διαδικασίες και η διαχείριση των κοινών μας υποθέσεων γίνονται σύμφωνα με το ισχύον νομικό πλαίσιο, τον κανονισμό της πολυκατοικίας και τις νόμιμες αποφάσεις των συνιδιοκτητών.
Και κυρίως:
Οι κανόνες ισχύουν για όλους, ανεξάρτητα από το ποιος είναι, τι θέση έχει ή πόσο ισχυρή είναι η άποψή του.
Θεωρούμε τη νομιμότητα μονόδρομο διότι:
- Διαφορετικά δεν υπάρχει κοινό σημείο αναφοράς
Αντί να λέμε «Εγώ πιστεύω ότι πρέπει να γίνει έτσι» και «Εγώ πιστεύω το αντίθετο» με τη νομιμότητα μπορούμε να ρωτήσουμε «Τι προβλέπεται;» Αυτό μετατρέπει μια προσωπική αντιπαράθεση σε ένα αντικειμενικό ζήτημα. - Προστατεύει τους πάντες, και ιδιαίτερα τη μειοψηφία
Η νομιμότητα δεν προστατεύει μόνο αυτόν που έχει δίκιο σήμερα. Προστατεύει και αυτόν που μπορεί να βρεθεί στη μειοψηφία αύριο. Αυτό είναι πολύ σημαντικό σε μια πολυκατοικία όπου οι άνθρωποι αλλάζουν, οι συσχετισμοί αλλάζουν και οι ρόλοι αλλάζουν. - Η νομιμότητα προστατεύει και τον ίδιο τον διαχειριστή
Όταν ο διαχειριστής ενεργεί μέσα σε ένα σαφές και συμφωνημένο πλαίσιο, δεν χρειάζεται να παίρνει προσωπικά πάνω του αποφάσεις που αφορούν όλους. Δεν είναι «η δική του απόφαση», είναι η εφαρμογή των κανόνων και των νόμιμων αποφάσεων της πολυκατοικίας. - Δημιουργεί συνέχεια
Η πολυκατοικία δεν ξεκινά από την αρχή κάθε φορά που αλλάζει διαχειριστής. Οι κανόνες και οι νόμιμες διαδικασίες δημιουργούν θεσμική συνέχεια. Ο επόμενος διαχειριστής δεν χρειάζεται να αναρωτηθεί «πώς τα έκανε ο προηγούμενος;», αλλά μπορεί να βασιστεί σε ένα σαφές πλαίσιο. - Προλαμβάνει αυθαίρετες αποφάσεις
Μια αυθαίρετη απόφαση μπορεί να φαίνεται εύκολη σήμερα και να λύνει άμεσα ένα πρόβλημα, αλλά δημιουργεί ένα «προηγούμενο» το οποίο ενδεχομένως να αποτελέσει μεγαλύτερο πρόβλημα αύριο. «Αφού το κάναμε έτσι τότε, γιατί να μην το κάνουμε έτσι και τώρα;» Με αυτόν τον τρόπο μπορεί να δημιουργηθεί μια αλυσίδα λανθασμένων πρακτικών, η οποία τελικά οδηγεί σε διαφωνίες, αμφισβήτηση αποφάσεων, οικονομικές συνέπειες ή ακόμη και δικαστικές διαμάχες.
Ίσως κάποιος πιστεύει ότι η νομιμότητα είναι μια γραφειοκρατική διαδικασία που μας περιορίζει και μας δημιουργεί ακαμψία, ενδεχομένως μας κάνει καχύποπτους προς τους άλλους και, στο τέλος, οδηγεί στη δικομανία.
Εμείς πιστεύουμε ότι:
Νομιμότητα, στη δική μας περίπτωση, δε σημαίνει γραφειοκρατία για τη γραφειοκρατία αλλά έναν μηχανισμό πρόληψης προβλημάτων.
Νομιμότητα δεν σημαίνει καχυποψία αλλά ακριβώς το αντίθετο: οι διαδικασίες είναι εκ των προτέρων γνωστές, αντικειμενικές και δεν εξαρτώνται από την προσωπική κρίση του εκάστοτε διαχειριστή. Έτσι περιορίζονται οι αφορμές για καχυποψία.
Νομιμότητα δε σημαίνει συνεχή προσφυγή σε δικηγόρους.Δεν επιλέγουμε τη νομιμότητα επειδή περιμένουμε ότι θα έχουμε πάντα διαφωνίες. Την επιλέγουμε ακριβώς για να έχουμε λιγότερες.
Αυτά αποτελούν μόνο μερικές γενικές σκέψεις περί νομιμότητας. Σε επόμενα άρθρα θα επανέλθουμε στο θέμα, εξετάζοντας πλέον συγκεκριμένα ζητήματα που αφορούν την πολυκατοικία μας.